کسی نشسته در آن سوی لحظه ها با من

                                                        که مویه کرد در این کوچه ، همصدا با من

کسی که داغ دلم را به عشق نسبت داد

                                                           کسی که آمد وپیوند زد مرا با من 

همان که از شب بیهودگی رهایم کرد

                                                            کبوترانه سفر کرد تا خدا با من

به عاشقانه ترین لهجه ها غزل می خواند

                                                       همیشه در شب عرفانی دعا با من 

دلم غریب ونگاهم غریب وغیر از او

                                                      کسی نمانده در این شهر آشنا با من

نشسته بر سر این کوچه باز هم ای دل

                                                       تورا دوباره صدا می زند، بیابا من                                                   

تفاوتهای داستان کوتاه ورمان

یکی از پرسش های شما این است که اصولا داستان چیست ؟ داستان کوتاه وداستان بلند یا رمان چه هستند وچه تفاوتهایی با هم دارند؟ در یک کلام باید گفت که اصولا ادبیات ونوشتار ادبی در قالب های مختلفی عرضه می شوند که از نظر شکلی ومحتوایی با هم تمایزهایی دارند که این قالبها عبارتند از :داستان ، رمان ،فیلمنامه ،نمایشنامه ،افسانه ،شعر ،حکایت و سایر متن های ادبی دیگر.در ایم مبحث قصدم این است که بیشتر راجع به داستان برایت بنویسم . می خواهم تفاوتهای داستان کوتاه ورمان را برایتان شرح دهم تا با این دو نوع نوشتن بیشتر آشنا شوید .

اگر ساختار رمان را يک باغ تصور کنيم که معمولاً با بيل شکلش می‌دهند، داستان کوتاه يک باغچه است که با دست مرتب می‌شود.داستان کوتاه مثل باغچه با دست مرتب می شود ودریک نظر در چشم می نشیند..

صفدر تقی‌زاده، مترجم و داستان‌شناس ارزشمند معاصر درباره‌ی داستان کوتاه چنين می‌نويسد:«داستان کوتاه انعطاف‌پذيرترين نوع ادبيات داستانی است. داستان ممکن است مجموعه‌ای از چند حادثه يا تک‌گويی يا توصيفی ساده از واقعه‌ای بدون شخصيت باشد.
"کوتاه" بودن آن هم می‌تواند چيزی بين يک صفحه تا ده هزار کلمه را در بر گيرد. اما از ويژگی‌های مشخص داستان کوتاه اين است که پس از خواندن به علت بيان حالات انسانی و اجتماعی بلند "جلوه" کند.

داستان کوتاه که در اوايل قرن نوزدهم يتيمی بی نام و نشان بود، به صورت متداول‌ترين و مردم‌پسندترين قالب ادبيات داستانی وارد قرن بيستم شد. يکی از دلايل آن، علاوه بر تحولات صنعتی و احتماعی و فرهنگی، رواج فراوان نشريه و مجله در قرن بيستم بود. اين نشريه‌ها به سبب خوی سرعت‌طلب خوانندگان خود، به متون کوتاه و تصاوير بسيار، و مطالبی که حوصله‌ی خوانندگان را سر نبرد، نياز وافر داشتند.

بدين ترتيب، داستان کوتاه خوانندگان فراوان يافت و نياز بدان موجب افزايش کيفيت شد، و رفته رفته به مرحله‌ی تکامل رسيد، و سرانجام به صورت شاخه‌‌ی ادبی و هنری مستقلی با امکانات بيانی مؤثر از حالات برون و درون انسان درآمد.»

·       رمان چیست؟

·       داستان بلند یا رمان در واقع دارای همان ساختار داستان کوتاه از نظر نگارش است منتهی با این تفاوت که در این نوع داستان بیشترموضوع دچار شرح وبسط می شود وجزئیات زیادتری از ماجراهای رخداده وقهرمانان آن برای خواننده گفته می شود ،شما در یک داستان بلند با چندین ماجرا وموضوع متفاوت که در ریشه به هم متصل می شوند روبرو هستید که درنهایت همه این ماجراها در خدمب موضوع اصلی داستان قرار خواهند گرفت .شما در رمان با موضوعاتی درگیر وروبرو می شوید که هرکدام از این موضوعات وسوژه ها خود می تواند دستمایه یک داستان کوتاه ویا یک د استان بلند قرار بگیرد. تفاوت اصلی این نوع داستان با داستان کوتاه در این است که شما در داستان کوتاه فقط با یک موضوع روبرو هستید که شخصیت های منحصر بفردی دارد وزیاد از این قهرمانان چیزی نمی دانید وبه شما هم اطلاعاتی در مورد آنها داده نمی شود ومهمتر از همه اینکه داستان کوتاه فاقد پیچیدگی های موجود در رمان است دبهمین خاطر خواننده هرچه سریعتر در جریان موضوع داستان واتفاقات آن قار می گیرد.

عاقبت سررا به صحرا می گذارم ،می روم

هیچکس از من نشانی را نخواهد یافت

ردپایم نیست پیدا می گذارم ،می روم

نیستم مجنون نمی جویم ز حالت هیچگاه

بی خبر از عشق تو ،می گذارم می روم

شیشه صبر مرا لبریز کردی بس نبود

عاقبت بی هیچ پروا ، می گذارم می روم

مطلع شعر مرا باور نخواهی کرد، نه ؟

مقطع شعرم همینجا ، می گذارم می روم

----------------------------------------------------------

برگرفته از مجموعه شعرم بنام سوگواره قلم-1368

همواره با یاد تو بودن را

در سلول کوچکم

یاد تو را قاب کرده ام

و بر طاقچه رویاهایم گذاشته ام

و صبح را

 در اطمینان حضور تو آغاز

                        می کنم ......

و زندگی را

در سادگی لبخند تو تجربه می کنم

اینجا

قاب کوچک دنیایم

یاد تو را در بر گرفته است

یاد تو

در برابر دیدگانم

محبت را

وفا را

در صبح آغاززندگی

به من هدیه می کند

---------------------------------------------

دهم مهر 1388

ذهن ناشاعر ما را به غزل جاری کرد

مدتی بود که می خواندم از آئینه تورا

خوب شد عاقبت این آئینه همکاری کرد

تو همان آینه دار دل دلتنگ منی

دست تو اشک مرا بی گله دلداری کرد

سالها بود که لبخند حرامم شده بود

یک تبسم به نگاه تو عجب کاری کرد

باورت بی کسی ام را به فراموشی برد

ازهمین غربت من چشم تو خودداری کرد

ای حضورت پر آرامش ولبخند سکوت

قدرت چشم تو احساس مرا یاری کرد

--------------------------------------------------

سروده شده در شهریور 88

------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------

درد هستی را برایت ساختم

زیر پایت فرش عشق انداختم

یاد چشمانت مرا بی خواب کرد

نام زیبایت مرا بی تاب کرد

عاشقی را در وجودم یافتم

تار وپودم را به یادت بافتم

لحظه هایم با تو پر معنی شدند

روزهایم با تو روحانی شدند

دردعشقم با تو شورانگیز شد

ناله هایم با تو دردآمیز شد

آن دودست عاشقت را بازکن

این تن رنجور من را ناز کن

این حروف از دل بر آید عار نیست

عاشقی دیگر برایم کار نیست

ما که با غم همزبان وهمدلیم

گر تو مارا یار دانی قابلیم

-----------------------------------

سروده شده در مرداد88

آنروزها که چشمم بوی خواب میداد   ----------- گهواره ای آرامشم را تاب می داد

دفترچه مشقم پراز نام کسی بود     -----------نامی که طعم واژه های ناب می داد

تر می شدم در زیر باران محبت      ------------- وقتی که بابا در کتابم آب می داد

وقتی مدادم را به دستم می گرفتم ----------- شوقی مرا تا موجها پرتاب می داد

طرحی زدریا می کشیدم موج در موج --------- طرحی به سوی جوشش گرداب می داد

می آمدم از مدرسه با یک بغل بیست -------- مادر وجود تشنه ام را آب می داد

آن روزها با بال رویا پر کشیدند  -------------- آن واقعیت ها که طعم خواب می داد

 دیشب ولی هر قدر دریا می کشیدم ------- دفترچه ام بوی بد مرداب می داد

----------------------------------------------------------------------------

برگزیده از مجموعه شعرم بنام سوگواره قلم - اردیبهشت 1368

برگرفته ازمجموعه داستان "ضیافتی بر بالین یک مرده"

-------------------------------------------------------------------------

آقای دکتر وارد مطب که شد منشی پس از سلام واحوالپرسی پاکت سفیدی را به دست دکتر داد وگفت :آقایی بنام "فرهاد" این نامه را برایتان آورده است.دکتر لبخندی زد ونامه راگرفت ووارد دفترش که شد با عجله پاکت را باز کرد و با ولع و اشتیاق عجیبی شروع به خواندن نامه کرد. نویسنده در نامه نوشته بود :سلام دکتر ،حالت چطوره ؟امیدوارم که مشکلی نداشته باشی ،نمی دانم این نامه را در چه وضعیتی می خوانی ولی دلم می خواهد پس از آن همه صحبت وبحث و مجادله روی تک تک جملات وکلمات این نامه تامل و تعمق کنی .به قضاوت شما نیاز دارم اما نمی خواهم زود عجله کنی وحکمت را صادر کنی ،به دنبال جلب ترحم و محبت تو نیستم وبدان هم نیازی ندارم چون از ترحم و افرادی که ترحم میکنند متنفرم وحالم بهم می خورد ،میدانی که چرا ؟ چقدر سخت است "تنها" بودن ودر "تنهایی "زیستن وهر چه فریاد بزنی که "تنهایم"هیچکس به خاطر ظاهرت وتحرکاتت باور نکند.می دانی چه سخت است وقتی که "همکلامی " نداری وکوچه به کوچه وشهر به شهر دنبال "همکلام " و "همدم " بگردی . براستی چه سخت است که "عاشق" باشی و "دوست " داشته باشی اما کمتر کسی بتواند "عاشقت " شود و"دوستت " داشته باشد. آقای دکتر شاید شما معنای این سطور را و معنای تنهایی و بی همدمی را ندانی چرا که هیاهو وقیل وقال های اطراف نگذارندتنهایی را معنی کنی و چه سخت است که بخواهی "عاشق باشی اما سخت "باورت " کنند.آقای دکتر دوست خوبم ،آیا می دانی درک نشدن ،فهمیده نشدن ونشناختنت یعنی چه ؟آیا می دانید وقتی که کسی و کسانی حرفهایت ،فکرت و اندیشه هایت را نمی فهمندوفقط فکر می کنند اصواتی غیر ضروری از دهانت خارج می شود چقدر باید رنج بکشی ؟ آیا می دانید وقتی در پیرامونت ریا ،نیرنگ و تظاهر حرف اول را می زنند چه سخت است سخن از "حقیقت " و "واقعیت " گفتن ؟   دکترجان می دانی چه سخت است که همسرت تورا یک شکل دیگری بداندوببیندونتوانی اثبات کنی که خودت هستی و " من "بودن را نتوانی به تصویر بکشی؟ دوست خوبم،می گویم که تنهای تنهایم وبدنبال کور سوی امیدی از دور دستها هستم .منتظر شنیدن بانگی از ورای بادها و سرزمینهای مرطوب شمال هستم .چشمانم را بهم می مالم تا سوی چراغ را از اعماق آبهای دریا حس کنم و بانگی را بشنوم.شاید تعجب کنید که مگر می شودسوی چراغ را حس کرد ؟ ومن به تو می گویم بله، اگر با چشم دل به سوی چراغ بنگری وبا گوش دل به یانگها که از لابلای زوزه بادهای دریایی می آیند توجه کنی می توانی حس کنی ومن حس می کنم که سوی چراغ به خورشید وبانگ کوچک به فریادی سهمگین تر از امواج خروشان دریاها تبدیل خواهد شد. دکتر عزیز، من میخواهم گرمی چراغ ونرمی آوای نجوا را بشنوم وحس کنم ، می خواهم تنها از ورای غبار وغم ،بتوانم قطرات شبنم اشکم را به اشک شوق تبدیل کنم . می خواهم باور کنم که کسی تلاش می کند تا باورم کند ،می خواهم حس کنم کسی می خواهد از سر مینهای پر از "خار مغیلان " بگذردوبه یکی شدن فکر کند ،می خواهم حس کنم که کسی می آید تا یکی شدن و ماشدن را به من بچشاند،می خواهم باور کنم حقیقتی سخت را که روزی از "تنهایی" خلاصی می یابم. دوست دانای من تا تنها نمانده باشی وتا بی همدمی را تجربه نکرده باشی نمی دانی که انتظار برای یار شدن و قابل شدن چه سخت است، وقتی که چون من تنها مانده باشی می توانی حس تلاش و تحرک برای یار شدن را درک کنی ومن اینک می خواهم از میان فضای مغموم وغمباری که چون تارهای عنکبوت من را احاطه کرده است خلاصی یابم. می خواهم بروم تا به دریا برسم ودرایی شوم. دکتر جان ،چندروز پیش در خلوت تنهایی ام کتابی را می خواندم ،چند جمله آن برایم بسیار زیبا و پر معنی بودند ،نویسنده نوشته بود:مگر می شود آدم فقط یکبار عاشق بشود ؟ عشق ابدی فقط حرف است پیش میآید که آدم خیلی خاطر کسی را بخواهد اما همیشه وقتی آدم فکر می کند که دلش سخت پیش یکی گرفتار است یک دفعه ، یکجایی می بیند که دلش ، دلش برای یکی دیگر هم می لرزد. اگر با وفا باشددلش را خفه می کندوتا آخر عمر حسرت آن دل لرزه برایش می ماند،اگر بی وفا باشه می لغزد وهمه عمرش عذاب گناه بر دلش می ماند. هیچکس حکمش را نمی داند .....حالا با خود آدم است که حسرت را بخواهد یا عذاب گناه را ؟ یکی را باید انتخاب کند ،فرار ندارد...... آری دکتر عزیز،گفتم شاید با نامه وسطور سیاه شده بهتر بتوانم حرفهایم را حالیت کنم تا لااقل تو یکی مانند دیگران در مورد من قضاوت نکنی،انتظار کمک ویاری هم از تو ندارم و می دانم هم که ممکن است فقط با من همدردی کنی ولی بدان تا "تنها " نباشی معنای تنهایی را نمی یابی واینها را برایت نوشتم تا لااقل برای چند صباحی خودم را خالی کرده باشم وبعد از این نوشتن باز بدامان اشک وغم پناه می برم تا با اشکهایم همدلی و همکلامی کنم " تهران 2/11/ 1382